Saçkıran veya kurukel olarak bilinen tinea kapitis superfisyalis, saçlı deriyi tutan bir mantar hastalığıdır. Genellikle ergenlik dönemi öncesinde görülür ve ergenlikle birlikte saçlı derinin kimyasal yapısında meydana gelen değişiklikler nedeni ile kendiliğinden iyi olur.

Özellikle kreşler ve ilkokullar gibi toplu yerlerde doğrudan veya dolaylı temas yolu ile hızla yayılabilen oldukça bulaşıcı bir tablodur. Erişkinlerde görülmesi son derece nadirdir. Hastalık saçlı deride yuvarlak veya oval görünümde bir veya birden fazla alanda saç dökülmesine neden olur. Genellikle bu bölgenin zemini hafif kızarık görünümde olup kepeklenme gösterir. Saçlar tamamen dökülmüş olmayıp deri seviyesinde veya 1 -2 mm. yukarıda kırılmış şekildedirler. Saçlar soluk gri renkte görülürler. İz bırakmadan iyi olur.

SAÇLI DERİNİN MANTAR HASTALIKLARI ERİŞKİNLERDE GÖRÜLEBİLİR Mİ?
Saçlı deriyi tutan mantar hastalıkları çeşitli şekillerde görülür. Bunlar içersinde en sık karşılaşılan ve halk arasında saçkıran olarak bilinen hastalık ergenlikle birlikte saçlı derinin yağ salgısındaki değişikliğe bağlı olarak erişkinlerde hemen hiç görülmez. Aynı tablonun derin tipi olarak bilinen cerahatli şekli de daha ziyade çocuklarda oluşur. Ancak bu tip mantar enfeksiyonu erişkinlerde de sakal bölgesini tutabilmektedir. Derin tip saçlı deri mantarı kalıcı kelliğe neden olabilir. Halk arasında kel olarak bir diğer saçlı deri mantarında ise bulaşım genellikle ergenlik dönemi öncesinde olmakla beraber tedavi edilmediğinde erişkin yaşlarda da uzun süre devam edebilir ve kalıcı kelliğe neden olur.

SAÇLI DERİ MANTARI KALICI KELLİĞE NEDEN OLUR MU?
Saçlı derinin mantar hastalıkları içersinde özellikle "tavus" (kel) olarak bilinen tip kalıcı kelliğe yol açar. Cerahatli derin tipte basit saçlı deri mantarı ise tedavinin gecikmesi halinde kalıcı saç yitimine yol açabilir. Ancak basit yüzeysel saçlı deri mantarının kalıcı saç yitimine neden olması söz konusu değildir. Halk arasında genellikle her türlü saç dökülmesi mantar hastalığı olarak değerlendirilmektedir. Oysa çocuklarda yine sık gözlenen bir durum sinirsel kökenli sınırlı saç dökülmeleridir ve çeşitli psikolojik sorunlara ve gerilimlere bağlı olarak ortaya çıkar. Bu gibi durumlarda tedavi edici olarak değerlendirilen jiletle çizme, sarımsak sürme gibi müdahalelerde bulunulmaktadır. Bu tür müdahaleler son derece sakıncalı olup bu gibi olgularda her zaman için bir hekime başvurularak saç dökülmesine neden olan hadisenin ayırıcı teşhisinin yapılması gereklidir. Böylelikle mantarların neden olduğu bir tablonun gelişip yaygınlaşması ve kalıcı saç yitimine neden olması önlenebilecektir.